Plecionkarstwo

Plecionkarstwo to bardzo stare zajęcie, którym trudziły się ludy zbieracko-myśliwskie, zaopatrując się w lekkie, a zarazem wytrzymałe i przewiewne pojemniki codziennego użytku. Plecionkarstwo uprawia się do dziś w gospodarstwach wiejskich, a w XIX i XX w. było bardzo rozpowszechnione w Polsce, szczególnie na terenach, gdzie występowały obficie surowce plecionkarskie czyli: wiklina, trawa, słoma, korzeń jałowca i sosny, kora brzozowa, łyko lipowe i wiązowe, młode pędy leszczyny, dębu i świerka. Wyplecione z korzeni konwie mogły służyć nawet do przenoszenia wody. Wyplatano zarówno pojemniki codziennego użytku, jak i rozmaite ozdoby.

Plecionkarstwo – jedna z pierwszych form rękodzieła - pojawiło się w paleolicie, głównie na stepowych obszarach Azji i Afryki. W strefach umiarkowanych znalazły zastosowanie w rybołówstwie, myślistwie, transporcie, stroju, a także w budownictwie i wyposażeniu wnętrz. Plecionkarstwo dało początek tkactwu.

W czasach obecnych, gdy plastik jest powszechnie stosowanym tworzywem, plecionkarstwo jest nadal bardzo cenionym rękodziełem artystycznym. Przeważają tu względy ekonomiczne, a także estetyczne. Istnieją firmy rodzinne, gdzie tradycja wyplatania przekazywana jest z pokolenia na pokolenie.

Bardzo popularne w Polsce są plecionki z wikliny. Jest to trawiasta odmiana wierzby, rosnąca na terenach mokrych, nadrzecznych. Istnieją również plantacje wikliny. Z wikliny produkować można drobne przedmioty galanteryjne jak również meble.

Innym surowcem wykorzystywanym w plecionkarstwie jest dartka drzewna popularnie zwana łubą, a także słoma, służąca do wyplatania koszyków, mis, ozdób czy mat.

Rzadszym, choć niegdyś powszechnie stosowanym tworzywem była kora brzozowa. Wykonywano z niej np. pojemniki czy – bardziej pracochłonne - kobiałki podczas jagodobrania czy grzybobrania.

W plecionkarstwie nie wykorzystuje się żadnych specjalistycznych narzędzi. Wiklinę wycinano sierpem lub nożem i przechowywano w pomieszczeniach bądź pod zadaszeniem aby zabezpieczyć przed połamaniem i wilgocią. Kolejnym etapem była obróbka surowca. Samo plecenie natomiast mogło odbywać się w dowolnym miejscu – w domu czy w obejściu. Wymagało to oczywiście pewnej umiejętności i wprawy, plecionkarz stosował określone sploty takie jak żeberkowo-krzyżowy (np. płoty), taśmowo-krzyżowy, spiralny czy warkoczowy. Można też było zastosować bardziej skomplikowane sploty celem uzyskania efekty zdobniczego.

Joomla templates by a4joomla